Haber: Seyfi ÇELİKKAYA
(YOZGAT) – Yozgat‘ın merkez Tayyip köyü çiftçilerinden Muharrem Demirer, geçen yıl bir dekar buğday için yaptığı masrafları tek tek hesapladı. Bir dekar için 2 bin 300 lira masraf edip, doğal afet, kuraklıktan etkilenmeden bir dönümden 300 kilo buğday alınması halinde eline yalnızca 100 lira üzere bir paranın kalabileceğini söyleyen Demir, “Bizim masrafımız, masraflarımız yalnızca 2 bin 800 lira, bir dönümde. Bizim burada her dekarda ziyanımız var” dedi.
Türkiye’nin değerli tarım bölgelerinden Yozgat‘ta yeni dönem hasat devri için sayılı günler kaldı. Yozgat‘ta yaklaşık 6 milyon 130 bin dekarlık alanla ziraî üretim yapılıyor. Lakin, başta iklim değişikliğine bağlı olarak son yıllarda kuraklık ve yaşanılan doğal afetlerden ötürü üretim düşüyor, açıklanan taban fiyatlar çiftçinin emeğini karşılamaktan uzak kalıyor. Birçok çiftçi tarımdan umudunu keserken, bir kısmı de belki düzelir umuduyla, ziyanına da olsa grup biçmeye inatla devam ediyor. Geçen yıl ektiği buğday eseri için dekara harcadığı mali masrafını kalem kalem sıralayan çiftçi Muharrem Demirer, her dekardan en az 500 lira ziyan ettiklerini söyledi.
“Devletimizin vermiş olduğu 250 kilo buğday kotası var”
Dekardan 250 kilo buğday hasat edilebildiğini aktaran Tayyip köyü çiftçilerinden Muharrem Demirer, şunları söyledi:
“Tarımla, çiftçilikle uğraşıyorum. Çiftçi olarak sıkıntımı ilgili yerlere anlatamıyorum, ilgili yerler de bizimle ilgilenmiyor. Yozgat kurallarında, Yozgat topraklarında bir dönüm olarak hesap edelim; bir dönüm toprağa işlememek için 3 litre mazot yakarız. Kesek kırmak için 1 litre de kesekte kazayağı çekeriz, oraya ikinci kazayağı çekeriz 1 litre de oraya sarfiyat 4, bir litre de tırmık çekeriz, araziyi düzlemek için 5 litre. Bir litre mazot mibzere sarfiyat 6 litre. Bir litre mazotta ilaçla, gübrede yerden gelip giderken, yani ortalama 8 litre bir mazot sarfiyat. Bir dönüme 25 torba gübre atarız, bir torba gübre bin lira. Geçen yılın fiyatı 20 liraya tohum aldık 8 liraya buğday sattık. 500 liralık tohum gidiyor, ilacı, gübresi, materyalimiz, işçiliğimiz, yıpranması, kamyon fiyatı. Bir dekardan Yozgat kurallarında devletimizin vermiş olduğu 250 kilo buğday kotası var. Ortalama üstü üstüne 250 kilo buğday alıyoruz, bunu satıyorum. 250 kilo buğday 2 milyar lira yapıyor. Bizim masrafımız, masraflarımız yalnızca 2 bin 800 lira, bir dönümde. Bizim burada her dekarda ziyanımız var. Bu yılki fiyatlar mazot 50 liraya çıktı, geçen sene 8 liraya sattık, bu sene 13 lira fiyat açıklamışlar ziyan. Bir dönümden 500 lira ziyan ediyorum. Devletin verdiği dayanağı de hesap ediyorum içinden çıkamıyoruz.”
“Bizi tüccarın eline bırakıyorlar”
Açıklanan taban fiyat ve alımlarda yaşanılan sıkıntılar nedeniyle çiftçinin tüccara mahkum edildiğini ileri süren Demirer, açıklamasını şöyle tamamladı:
“Devletimizin vermiş olduğu gübre, mazot takviyesi çok yetersiz kalıyor ve buğdayımızı vaktinde satamıyoruz. Bizi tüccarın eline bırakıyorlar. Randevu sistemi geldi, tarlamızı biçtiriyoruz, kamyon bekleyemiyor, götüremiyoruz. Randevu sistemi temelli sakat etti. Geliyor tüccarlar harmandan parasız elimizden eserimizi alıyor, gidiyor. Yetkililere buradan sesimi duyurmak istiyorum; çiftçilik, tarım bitiyor, hayvancılık bitiyor. Bunlara devlet yöneticilerimiz gelip köylüyle, Ziraat Odası mühendisleriyle birebir tarlada uygulamalı hesaplı, çiftçiliği kalkındırmak için bunların yapılmasını istiyorum. Hayvancılığa gelince, TKKDK’ya (Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu) projeler veriliyor, Tarım İl Müdürlüğü projeler veriliyor. Elinde çantayla adam dışarıdan geliyor 10 dönüm yeri var, Ziraat Bankası’ndan işini yapıyor, hatırla-beyanla, bir şahsa 15 milyon, 30 milyon üzere takviyeler veriyor, adamlar alıyor yapıyor ve dağıtıyor, iflas ediyor batıyor. Köyde, yerinde aileli çiftçilere takviye olunmasını istiyorum. Bir çiftçiye 30 bin lira üzere betona yatırım yapacağına 100 dönüm arazi olana 10 mal, 200 dönüm olana 20 mal verecek, satmayacak, yetiştirecek, yetiştirdiğini satacak. Burada köylü bu türlü kalkınacak, göçü önleyecek. Kentte beşerler acından ölüyor, kentte kalıyor. Köyde bir iş yapamıyor, köye gelemiyor. Köydekileri de bitirecekler. 2 tane çocuğum var, 2 üniversite okudu işsiz, ne yapacağımızı bilmiyoruz.”
Kaynak: Haberler.com
